Bo jeśli choć jedna relacja stanie się dzięki temu odrobinę cieplejsza to znaczy, że świat naprawdę zaczyna się zmieniać.
Pierwsza moja myśl:
„Fakty są dokładnie takim, jakim kreują go ludzie. To nie świat i nie czasy, to zawsze ludzie.”
podkreśla odpowiedzialność człowieka za rzeczywistość. Świat sam w sobie jest neutralny to ludzie nadają mu kształt poprzez decyzje, wartości, czyny i interpretacje. „Czasy” nie są abstrakcyjną siłą są sumą ludzkich działań.
Druga myśl, przypisywana Lew Tołstoj:
„Wszyscy chcą zmieniać świat, ale nikt nie chce zmieniać siebie”
to dopełnienie tej idei. Jeśli świat tworzą ludzie, to zmiana świata zaczyna się od zmiany jednostki. Łatwiej jest wskazywać błędy systemu, polityki, epoki czy innych osób niż spojrzeć krytycznie na własne postawy, nawyki i przekonania.
Obie myśli razem tworzą bardzo konsekwentny przekaz:
Obie myśli razem tworzą bardzo konsekwentny przekaz:
- Nie jesteśmy ofiarami „czasów” jesteśmy ich twórcami.
- Nie zmienimy świata bez pracy nad sobą.
- Odpowiedzialność zaczyna się od jednostki.
To także refleksja o dojrzałości. Zrzucanie winy na „czasy” daje komfort, ale odbiera sprawczość. Zmiana siebie wymaga odwagi, pokory i wysiłku.
Zacząć od siebie i dopiero wtedy mówić o zmianie świata
Słyszeć często zdanie: „wszyscy chcą zmieniać świat, ale nikt nie chce zmieniać siebie”. I zatrzymywać się przy nim na dłużej, bo ono wraca do mnie w wielu codziennych sytuacjach. Bo przecież tak łatwo mówić, że ludzie są niemili, że świat jest trudny, że relacje się psują. A jednocześnie tak trudno zatrzymać się i zapytać siebie: czy ja dokładam do tego świata coś dobrego?
Patrzeć na relacje jak na delikatną sieć, która splata się każdego dnia pomiędzy ludźmi. I widzieć, że ona powstaje nie tylko w wielkich wydarzeniach, ale przede wszystkim w drobnych chwilach –w domu, w pracy, na ulicy, w sklepie, w autobusie.
Zaczynać więc od domu. Bo dom jest pierwszym miejscem, gdzie uczymy się relacji. Wracać po pracy zmęczona, z głową pełną spraw i jednocześnie widzieć, jak łatwo wtedy mówić ostrzej, szybciej się irytować, odpowiadać półsłówkami. A potem zatrzymywać się i próbować inaczej: zapytać spokojniej, wysłuchać do końca, zamiast od razu przerywać.
Pamiętać sytuację z pewnego wieczoru. Siedzieć przy stole, a rozmowa zaczynać się od drobiazgu i nagle zamieniać się w napięcie. I wtedy pojawiać się pokusa, żeby udowodnić swoją rację. Ale zamiast tego spróbować powiedzieć: „może porozmawiajmy spokojniej”. I nagle atmosfera mięknieć. Bo czasem jedna osoba wystarczy, żeby zmienić kierunek rozmowy.
Wchodzić następnego dnia do pracy i znowu spotykać ludzi z różnymi emocjami. Słyszeć narzekania, pośpiech, czasem zniecierpliwienie. I mieć wybór: dołożyć kolejną dawkę napięcia albo spróbować coś zmienić.
Pamiętać sytuację z biura. Ktoś popełnić błąd, ktoś inny reagować złością. I wtedy pojawiać się chwila ciszy. I nagle ktoś mówić spokojniej: „dobrze, zobaczmy jak to naprawić”. I zamiast spirali pretensji pojawiać się współpraca. I wtedy myśleć: właśnie tak zaczyna się zmiana.
Iść ulicą i także tam spotykać ludzi, choćby na krótką chwilę. Stać w kolejce w sklepie i widzieć zmęczoną kasjerkę. I mieć dwie możliwości: być kolejną osobą, która się spieszy i okazuje zniecierpliwienie albo powiedzieć zwykłe „dziękuję” i spojrzeć życzliwie.
Pamiętać taką małą scenę: starsza pani próbować podnieść ciężką torbę przy autobusie. Kilka osób przechodzić obok w pośpiechu. I wystarczać jeden gest zatrzymać się, pomóc, uśmiechnąć się. Niby drobiazg, a jednak zostawać w pamięci na długo.
I widzieć jeszcze jedną przestrzeń , internet. Wchodzić tam codziennie, czytać komentarze, dyskusje, opinie. I zauważać, jak łatwo pisać ostro, oceniać, krytykować. A przecież po drugiej stronie też siedzi człowiek. Dlatego próbować pisać inaczej: spokojniej, z większym szacunkiem, z większą uważnością na słowa.
Wracać więc do tej myśli raz po raz, że zmienianie świata nie zaczyna się od wielkich haseł. Zaczyna się od małych decyzji. Od tonu głosu. Od cierpliwości. Od tego, czy potrafię zrobić krok w stronę drugiego człowieka.
I może właśnie dlatego warto codziennie zadawać sobie jedno pytanie:
czy dzisiaj wniosłam do czyjegoś świata trochę więcej spokoju, zrozumienia i dobra?Bo jeśli choć jedna relacja stanie się dzięki temu odrobinę cieplejsza to znaczy, że świat naprawdę zaczyna się zmieniać.
